Planujesz otworzyć firmę transportową lub właśnie stoisz u progu kariery spedytora? Prawo w Polsce i Unii Europejskiej nakłada na przedsiębiorców transportowych szereg obowiązków, a jednym z najważniejszych jest uzyskanie odpowiednich uprawnień. Zastanawiasz się, co jest potrzebne do wykonywania transportów krajowych, a co do transportów międzynarodowych? Kluczową kwestią jest zrozumienie różnicy między zezwoleniem na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego a licencją transportową. Choć brzmią podobnie, ich rola i zakres zastosowania są zupełnie inne.
Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego: Twój pierwszy krok
Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego to podstawowy dokument, który musisz uzyskać, aby móc legalnie prowadzić firmę transportową. To uprawnienie jest niezbędne do wykonywania transportu drogowego rzeczy lub osób na terenie Polski.
Ważna uwaga: Często w branżowej nomenklaturze i potocznych rozmowach to zezwolenie opisuje się jako „licencję krajową”, co wprowadza duże zamieszanie terminologiczne. Pamiętaj, że formalnie i prawnie, aby prowadzić działalność transportową, najpierw musisz uzyskać właśnie zezwolenie.
Zezwolenie potwierdza, że Twoja firma spełnia wszystkie wymogi formalne, w tym:
- kompetencje zawodowe: musisz posiadać certyfikat kompetencji zawodowych w transporcie drogowym;
- sytuacja finansowa: twoja firma musi dysponować odpowiednim kapitałem, co jest dowodem na jej stabilność;
- dobra reputacja: ani Ty, ani członkowie zarządu nie możecie być karani za przestępstwa skarbowe lub inne poważne przewinienia.
Zezwolenie jest wydawane przez Starostwo Powiatowe lub Główny Inspektorat Transportu Drogowego (GITD) i jest kluczowe, jeśli chcesz założyć firmę transportową krok po kroku i działać na rynku krajowym.
Licencja transportowa: Brama do transportu międzynarodowego i inne rodzaje
W przeciwieństwie do zezwolenia, licencja transportowa jest niezbędna do wykonywania międzynarodowych przewozów drogowych. W Polsce najczęściej występuje w formie licencji wspólnotowej, która umożliwia świadczenie usług transportowych na terenie wszystkich państw członkowskich Unii Europejskiej. Bez tego dokumentu nie możesz legalnie przekraczać granic.
Uzyskanie licencji wspólnotowej wiąże się z koniecznością spełnienia podobnych, ale bardziej rygorystycznych, wymogów co do zezwolenia, w tym wykazania jeszcze lepszej struktury organizacyjnej firmy transportowej. Organem odpowiedzialnym za wydawanie licencji wspólnotowych jest Główny Inspektorat Transportu Drogowego (GITD).
Warto pamiętać, że oprócz licencji wspólnotowej (na przewóz międzynarodowy) w polskim prawie występują także inne rodzaje licencji transportowych, których nie należy mylić z zezwoleniem na wykonywanie zawodu przewoźnika. Należą do nich między innymi:
- licencja w zakresie przewozu osób: ddotyczy zarobkowego przewozu osób taksówką lub pojazdami samochodowymi innymi niż taksówka (np. przewozy okazjonalne). Jest ona wydawana przez odpowiedni organ samorządowy (gmina, miasto);
- licencja w zakresie pośrednictwa przy przewozie (spedycja): jest to uprawnienie dla podmiotów, które nie wykonują samego transportu, ale pośredniczą w jego organizacji, czyli dla spedytorów.
Jak zacząć: od zezwolenia do licencji
Proces otwarcia firmy transportowej może wydawać się skomplikowany, ale właściwie przygotowany plan pomoże Ci przejść przez niego sprawnie.
- Zacznij od zezwolenia: Najpierw złóż wniosek o zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego w odpowiednim urzędzie.
- Zaplanuj rozwój: Jeśli myślisz o ekspansji na rynki zagraniczne, równolegle przygotuj się do złożenia wniosku o licencję wspólnotową.
- Spedycja? Inne usługi? Jeśli planujesz świadczyć inne usługi, takie jak spedycja czy przewóz osób taksówką, upewnij się, że uzyskujesz odpowiedni rodzaj licencji dedykowany dla danej działalności.
Pamiętaj, że każdy z tych dokumentów jest kluczowy dla legalnego działania Twojej firmy. Zaniedbanie formalności może prowadzić do poważnych konsekwencji, w tym wysokich kar finansowych.
Podsumowanie
Choć pojęcia zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego a licencja bywają mylone, a zezwolenie bywa niepoprawnie nazywane „licencją krajową”, ich rozróżnienie jest fundamentalne.
- Zezwolenie uprawnia do przewozów krajowych (podstawa działalności przewoźnika).
- Licencja (wspólnotowa) jest niezbędna do operowania na rynku międzynarodowym.
- Inne Licencje (np. w zakresie przewozu osób lub pośrednictwa) są wymagane do wykonywania ściśle określonych, dodatkowych usług transportowych i spedycyjnych.
Autorka: Martyna Jarczyk
Prawnik w Trans Lawyers Kancelaria Prawna
